Αρχική ❯ Συμπτώματα ❯ Ποιες είναι οι αιτίες για τον οξύ πόνο στον μαστό;

Ποιες είναι οι αιτίες για τον οξύ πόνο στον μαστό;

1. Εισαγωγή

Οι οξείς πόνοι στον ιστό του μαστού προκαλούνται συνηθέστερα από τις φυσιολογικές ορμονικές διακυμάνσεις του εμμηνορρυσιακού κύκλου, από καλοήθεις ινοκυστικές αλλαγές του αδένα, ή από μυοσκελετικούς σπασμούς του θωρακικού τοιχώματος. Αν και ο πόνος στον μαστό σπάνια αποτελεί το πρωταρχικό σύμπτωμα μιας κακοήθειας, οποιοσδήποτε εντοπισμένος, επίμονος ή μη κυκλικός πόνος επιβάλλει τη διενέργεια υπερηχογραφήματος ή μαστογραφίας για τον αποκλεισμό λοιμώξεων και δομικών ανωμαλιών.

Η αναφορά πόνου στο στήθος, γνωστού ιατρικά ως μασταλγία, αποτελεί μία από τις πιο κοινές αιτίες προσέλευσης των γυναικών στα γυναικολογικά ιατρεία. Η αίσθηση ενός οξέος, διαξιφιστικού πόνου που μοιάζει με τσίμπημα βελόνας ή ξαφνικό κάψιμο, πυροδοτεί άμεσα το αίσθημα του φόβου.

Η κλινική προσέγγιση απαιτεί τον προσεκτικό διαχωρισμό του πόνου με βάση τη σχέση του με τον καταμήνιο κύκλο και τον ακριβή ανατομικό εντοπισμό του. Η συντριπτική πλειονότητα των αιτιών είναι απολύτως καλοήθης και ανταποκρίνεται καλά σε συντηρητικά μέτρα.

2. Κυκλική μασταλγία και ορμόνες

Η κυκλική μασταλγία είναι μακράν η πιο διαδεδομένη μορφή πόνου, αντιπροσωπεύοντας τα τρία τέταρτα των περιπτώσεων. Ο πόνος αυτός συγχρονίζεται απόλυτα με τον έμμηνο κύκλο της γυναίκας.

Ξεκινά συνήθως κατά τη διάρκεια της ωχρινικής φάσης, περίπου μία εβδομάδα πριν από την έναρξη της περιόδου, όταν η παραγωγή προγεστερόνης βρίσκεται στο αποκορύφωμά της. Η προγεστερόνη προκαλεί τη διόγκωση των γαλακτοφόρων πόρων και την κατακράτηση υγρών στο εσωτερικό του μαζικού αδένα.

Αυτή η μηχανική διάταση των ιστών δημιουργεί μια αίσθηση βάρους, η οποία συχνά εκφράζεται με οξείς πόνους στα πλάγια τμήματα του στήθους, συχνά επεκτεινόμενους προς τις μασχάλες. Τα συμπτώματα υποχωρούν ραγδαία με την έναρξη της αιμορραγίας.

3. Ινοκυστική μαστοπάθεια

Οι ινοκυστικές αλλαγές δεν αποτελούν νόσο, αλλά μια φυσιολογική παραλλαγή της αρχιτεκτονικής του μαστού. Στις γυναίκες με αυτή την κατασκευή, ο ιστός χαρακτηρίζεται από πολλαπλά μικρά ογκίδια που δίνουν μια ανομοιογενή αίσθηση κατά την ψηλάφηση.

Αυτός ο ιστός είναι εξαιρετικά ευαίσθητος στις ορμονικές επιδράσεις. Κατά τη διάρκεια του κύκλου, τα ινοκυστικά στοιχεία διογκώνονται υπερβολικά, δημιουργώντας μικρές κύστεις γεμάτες με υγρό.

Όταν η πίεση στο εσωτερικό αυτών των μικρών κυστών αυξάνεται απότομα, πυροδοτούνται οξείς πόνοι που γίνονται αντιληπτοί σαν αστραπιαία σουβλίσματα σε συγκεκριμένα σημεία του μαστού.

4. Μη κυκλικός πόνος και τοπικές βλάβες

Ο μη κυκλικός πόνος είναι λιγότερο συχνός και, όπως υποδηλώνει το όνομά του, δεν σχετίζεται με την έμμηνο ρύση. Εμφανίζεται ως ένας συνεχής ή διακοπτόμενος οξύς πόνος που εντοπίζεται σε μία μόνο, συγκεκριμένη περιοχή του ενός μαστού.

Αυτού του είδους ο πόνος μπορεί να προέρχεται από μεγάλες, μεμονωμένες μακροκύστεις που ασκούν πίεση στα περιφερικά νεύρα του αδένα. Η αναρρόφηση του υγρού από αυτές τις κύστεις μέσω μιας λεπτής βελόνας από τον ιατρό προσφέρει συχνά άμεση και οριστική ανακούφιση.

Άλλες αιτίες περιλαμβάνουν την παρουσία ενός καλοήθους ινοαδενώματος, έναν παλαιό τραυματισμό που άφησε ουλώδη ιστό ή μια φλεγμονή των πόρων.

5. Μυοσκελετικά αίτια και θωρακικό τοίχωμα

Ένα πολύ μεγάλο ποσοστό των πόνων που οι ασθενείς αντιλαμβάνονται ως πόνο στον μαστό προέρχεται στην πραγματικότητα από το υποκείμενο θωρακικό τοίχωμα. Αυτό το φαινόμενο συχνά αποκαλείται εξωμάστιος πόνος.

Οι μυϊκοί σπασμοί στους μείζονες θωρακικούς μύες, κάτω ακριβώς από τον μαζικό αδένα, προκαλούνται από κακή στάση σώματος, άρση βαρών ή παρατεταμένη εργασία στον υπολογιστή.

Επιπλέον, το σύνδρομο Tietze, μια φλεγμονή των χόνδρων που ενώνουν τις πλευρές με το στέρνο, προκαλεί οξύ, διαξιφιστικό πόνο που επιδεινώνεται με τη βαθιά εισπνοή και αντανακλά στον μαστό.

6. Λοιμώξεις και μαστίτιδα

Η φλεγμονή του μαστικού ιστού, γνωστή ως μαστίτιδα, προκαλεί ραγδαία κλιμακούμενο και εξαιρετικά οξύ πόνο. Αν και συναντάται κυρίως σε γυναίκες που θηλάζουν λόγω μικροβίων που εισέρχονται από ρωγμές της θηλής, μπορεί να συμβεί και σε γυναίκες που δεν θηλάζουν.

Στη μαστίτιδα, ο πόνος συνοδεύεται από έντονο ερύθημα του δέρματος, οίδημα, τοπική αύξηση της θερμοκρασίας και συχνά συστηματικά συμπτώματα όπως υψηλό πυρετό και ρίγος.

Η κατάσταση αυτή απαιτεί άμεση ιατρική αξιολόγηση και συνταγογράφηση κατάλληλων αντιβιοτικών για την αποφυγή δημιουργίας αποστήματος, το οποίο θα απαιτούσε χειρουργική παροχέτευση.

7. Φαρμακευτικές αιτίες

Ορισμένες κατηγορίες φαρμάκων έχουν ως παρενέργεια την πρόκληση μασταλγίας. Η θεραπεία ορμονικής υποκατάστασης κατά την εμμηνόπαυση συχνά οδηγεί σε οίδημα και ευαισθησία των μαστών.

Αντικαταθλιπτικά φάρμακα, ιδιαίτερα οι εκλεκτικοί αναστολείς επαναπρόσληψης σεροτονίνης, καθώς και φάρμακα για την υπέρταση, έχουν συνδεθεί με αυξημένη συχνότητα πόνου στο στήθος, μέσω αλλοίωσης των επιπέδων της προλακτίνης.

Ο θεράπων ιατρός πρέπει να ενημερώνεται για κάθε αλλαγή στη φαρμακευτική αγωγή προκειμένου να αποκλείσει ιατρογενή αίτια.

8. Ο ρόλος της καφεΐνης και της διατροφής

Παρόλο που η επιστημονική βιβλιογραφία παρουσιάζει ανάμεικτα αποτελέσματα, η εμπειρική κλινική πρακτική δείχνει ότι μια ομάδα γυναικών παρουσιάζει ακραία ευαισθησία στις μεθυλοξανθίνες.

Οι μεθυλοξανθίνες είναι ενώσεις που βρίσκονται σε αφθονία στον καφέ, το μαύρο τσάι, τη σοκολάτα και τα ενεργειακά ποτά. Αυτές οι ουσίες προάγουν τη διαστολή των αγγείων και εντείνουν τον ερεθισμό του ινοκυστικού ιστού.

Η πλήρης αποχή από την καφεΐνη για διάστημα τριών έως τεσσάρων μηνών αποτελεί συχνά την πρώτη γραμμή μη φαρμακευτικής σύστασης για την ανακούφιση από τον οξύ πόνο.

9. Μέγεθος μαστού και ακατάλληλη υποστήριξη

Οι γυναίκες με μεγάλους, βαρείς μαστούς βιώνουν συχνά χρόνιο πόνο που χαρακτηρίζεται από οξείες εξάρσεις. Η συνεχής έλξη των συνδέσμων του Cooper, των δομών δηλαδή που συγκρατούν τον μαστό στο θωρακικό τοίχωμα, προκαλεί διάταση των νευρικών απολήξεων.

Αυτό το πρόβλημα επιδεινώνεται δραματικά από την επιλογή λάθος μεγέθους στηθόδεσμου. Ένας στηθόδεσμος που δεν παρέχει επαρκή υποστήριξη επιτρέπει την υπερβολική κίνηση κατά τη διάρκεια της ημέρας.

Η χρήση ενός σωστά εφαρμοσμένου αθλητικού στηθόδεσμου κατά τη διάρκεια δραστηριοτήτων μπορεί να μειώσει τον πόνο σε εντυπωσιακό βαθμό.

10. Πόνος και ο φόβος του καρκίνου

Ο μεγαλύτερος φόβος κάθε γυναίκας που νιώθει πόνο στον μαστό είναι η πιθανότητα κακοήθειας. Είναι ζωτικής σημασίας να ξεκαθαριστεί ότι ο καρκίνος του μαστού, στα αρχικά του στάδια, είναι κατά κανόνα μια ανώδυνη νόσος.

Ο καρκίνος προκαλεί πόνο μόνο όταν έχει μεγαλώσει αρκετά ώστε να διεισδύσει στα νεύρα του δέρματος ή του θωρακικού τοιχώματος, ή στη σπάνια περίπτωση του φλεγμονώδους καρκίνου του μαστού.

Ωστόσο, κάθε νέος, επίμονος και εντοπισμένος πόνος, ειδικά σε γυναίκες άνω των σαράντα ετών, πρέπει να εξετάζεται επισταμένως.

11. Διαγνωστική απεικόνιση

Ο γυναικολόγος ή ο μαστολόγος θα καθορίσει την κατάλληλη απεικονιστική μέθοδο με βάση την ηλικία της ασθενούς και τα κλινικά ευρήματα.

Για γυναίκες κάτω των τριάντα πέντε ετών, το υπερηχογράφημα μαστών είναι η εξέταση εκλογής, καθώς ο αδενικός ιστός είναι αρκετά πυκνός και η υπερηχογραφία διακρίνει άριστα τις υγρές κύστεις από τα συμπαγή μορφώματα.

Για γυναίκες μεγαλύτερης ηλικίας, η μαστογραφία συνδυαστικά με το υπερηχογράφημα προσφέρει την πλήρη και ασφαλή χαρτογράφηση της ανατομίας του μαστού.

12. Πότε απαιτείται άμεση εξέταση

Ορισμένα χαρακτηριστικά του πόνου και συνοδά συμπτώματα δημιουργούν την ανάγκη για γρήγορη ιατρική εκτίμηση.

Σημάδι Ανησυχίας Πιθανή Ιατρική Σημασία
Ψηλαφητό ογκίδιο στην περιοχή του πόνου Κύστη, ινοαδένωμα ή πιθανή κακοήθεια
Έκκριση υγρού ή αίματος από τη θηλή Θήλωμα των πόρων, λοίμωξη
Ερυθρότητα, θερμότητα και σκληρία του δέρματος Μαστίτιδα, απόστημα ή φλεγμονώδης καρκίνος
Πόνος που δεν σχετίζεται με τον κύκλο και επιδεινώνεται Εστιακή βλάβη που απαιτεί απεικόνιση

13. Συχνές Ερωτήσεις

1. Μπορεί ο πόνος στον μαστό να σημαίνει ότι έχω καρκίνο;

Στην τεράστια πλειονότητα των περιπτώσεων, ο πόνος είναι σημάδι καλοήθους ορμονικής διακύμανσης ή κύστης. Ο καρκίνος του μαστού εμφανίζεται συνήθως ως ένα σκληρό, ανώδυνο ογκίδιο.

2. Υπάρχει κάποιο συμπλήρωμα που να βοηθά στον κυκλικό πόνο;

Κλινικές μελέτες έχουν δείξει ότι το έλαιο νυχτολούλουδου και η βιταμίνη Ε βοηθούν στη μείωση της ευαισθησίας των ιστών στα οιστρογόνα, προσφέροντας ανακούφιση σε γυναίκες με κυκλική μασταλγία.

3. Πρέπει να σταματήσω να φοράω στηθόδεσμο με μπανέλες;

Αν και οι μπανέλες δεν προκαλούν ασθένειες, μπορούν να πιέσουν τον ευαίσθητο ινοκυστικό ιστό στο κάτω μέρος του μαστού, προκαλώντας φλεγμονή και οξύ πόνο. Η αλλαγή σε στηθόδεσμο χωρίς μπανέλες συχνά επιλύει το πρόβλημα.

4. Πώς θα καταλάβω αν ο πόνος προέρχεται από μυϊκό πιάσιμο;

Εάν ο πόνος επιδεινώνεται όταν σηκώνετε το χέρι σας, όταν παίρνετε βαθιά ανάσα, ή όταν πιέζετε δυνατά τα πλευρά κάτω από τον μαστό, είναι σχεδόν βέβαιο ότι πρόκειται για μυοσκελετικό σπασμό.

14. Βιβλιογραφία

Αποποίηση ευθύνης: Το περιεχόμενο προορίζεται για ενημέρωση και δεν αντικαθιστά ιατρική συμβουλή. Πάντα να συμβουλεύεστε τον γιατρό σας για εξατομικευμένη θεραπεία.

Συγγραφή & Επιστημονική Επιμέλεια

Συντακτική Ομάδα Biomedica

Συγγραφή & Συλλογή Δεδομένων:
Συντακτική Ομάδα Biomedica.gr

Επιστημονικός Εκδότης (Publisher):
Γκίκας Γεώργιος

  • Πτυχιούχος Τεχνολόγος Ιατρικών Οργάνων
  • Διπλωματούχος Ομοιοπαθητικής Συμβουλευτικής PDHom (UK)
  • Πιστοποιημένο Μέλος (Affiliate - AFHom) του Faculty of Homeopathy (UK) — Φορέας υπό την Αιγίδα της Α.Μ. Βασιλιά Καρόλου Γ'